Muzikant Pjotr Nalitsj en het recept voor een geslaagde dag

Ik heb voor u het recept voor een geslaagde dag. Kan niet mislukken. Voor of na het ontbijt speelt u even onderstaand stukje muziek af… En wat kan er nog misgaan die dag? Helemaal niets!

Het heet Iz restorana (Uit het restaurant). De boodschap is zo ongeveer: wij stappen in de vroege morgen door storm en sneeuw, maar wat geeft ‘t, wij komen uit het restaurant, uit het restaurant komen wij! Droefheid en twijfel zijn voor ons geen obstakel. Wij komen uit het restaurant, uit het restaurant komen wij!

Het nummer is van Pjotr Nalitsj, die in Rusland met zijn Muzikaal Collectief volle zalen trekt.

Hier nog zoiets moois, More (De Zee). Het thema is wat somberder (de zeebodem wordt als rustplaats verkozen na bedrog door een dame), maar ook hier word je onweerstaanbaar vrolijk van.

Tot mijn verbazing ontdekte ik vandaag dat Pjotr in mei heeft meegedaan aan het Eurosongfestival… (vergeef me, sinds Ronnie Tober in 1968 met Morgen geheel onverdiend als laatste eindigde, volg ik dat festijn niet meer zo). Pjotr Nalitsj zong er in het Engels, wat hij niet moet doen. De betovering is meteen verbroken. Uit filmpjes van optredens blijkt ook dat zijn stem nogal eens wankelt. Maar wat geeft ‘t, als er filmpjes zijn als hierboven. Hier de tekst van het lied over de zee:

На бескрайнем морском просторе
Светят звёздами маяки...
С тихой песней мы уходим в море,
Подпевай, друзья-моряки.

Тёплый ветер качает лодку,
Над водою стоит туман...
Не забуду я твою походку,
Как не забуду я твой обман...

Ты сегодня всю ночь гадала...
Милая, с кем же будешь ты?
Карты по полу раскидала,
Ты в щепки разбила мои мечты...

Волны бьются всё выше и выше,
Мне теперь всё равно…
Больше меня никто не услышит -
С тихой песней мы уходим на дно.

Буду лежать я на дне океана
В мире беззвучной красоты,
Будут надо мной проплывать капитаны,
С которыми, быть может, гуляешь ты.

Ты сегодня всю ночь глядела
На волны, бегущие за кормой,
Там, в глубине, ты увидела тело…
Да, это я. Я всегда с тобой.

Pjotr eindigde op het Songfestival met het nummer Lost and forgotten als 11de. De site van het Muzikaal Collectief van Pjotr Nalitsj vindt u hier. Veel is er gratis te downloaden.

Verlaten gebouwen in Rusland (en daarbuiten)

Nog niet zo gek lang geleden maakte ik met een Russisch gezelschap een fietstocht door Karelië. We overnachtten waar het zo uitkwam. Meestal was dat aan een meertje, maar ook een keer op een verlaten legerbasis. Het was er een puinhoop, het maakte onbestemd weemoedig. In het hoofdgebouw was een zaal met een podium. De planken vloer was voor de helft verdwenen, rijen houten stoeltjes stonden er schots, scheef en verweesd bij. ‘s Ochtends deed ik een kleine en een grote boodschap in de open lucht, gewoon hup, zo op die oude Sovjet-basis. Dat had wel wat.

Ik moest eraan denken, toen ik op de site ru_abandoned belandde. Het principe achter de site is simpel: zie je ergens een onvoltooid of verlaten bouwsel, maak foto’s en stuur ze in. Het resultaat is prachtig. Er zijn geen geografische restricties, maar de meeste bijdragen komen uit Rusland. De gevolgen van de omwenteling in de jaren negentig liggen nog verspreid over het land.

Het bordje bovenaan, ‘verboden voor tanks’, had daar in Karelië kunnen staan, maar de foto is genomen op een legerbasis in de provincie Leningrad. De onderstaande foto komt uit een ziekenhuis in Syktyvkar. Op het bordje staat: overledenen 2004.

Als je geluk hebt, kom je nog leuke dingetjes tegen, zoals dit beeldje van Poesjkin in een school in de provincie Moskou:

Een hotel in Dzjerzinsk:

En wat zou er voorbij dit hek, waarachter ooit zomerkampen werden gehouden, nog te vinden zijn?:

Welke boeken moet je lezen om een juist beeld te krijgen van de Sovjetunie? U mag het zeggen - 2

Misschien had ik eerst even moeten nadenken, voordat ik mijn kleine literaire onderzoekje begon…


Nog geen week geleden stelde ik de vraag: welke boeken dient men te lezen om een juist beeld te krijgen van de Sovjetunie? Ik stelde die vraag ook elders, bij twee groepen op Linkedin: Russian speaking professionals in the Netherlands en Stichting vrienden van Sint-Petersburg / Фонд друзей Санкт-Петербурга.

De reacties komen inmiddels binnen (vooral bij bovengenoemde groepen) en nu zit ik met een probleem…: hoe ga ik dat ordenen? Hoe krijg ik daar een systeem in? Hoe kan ik schrijvers, lijstjes, commentaren en tegencommentaren snel weer terugvinden?

Daar ga ik eens goed over nadenken. Hoe dan ook: later deze week komt hier op dit weblog een eerste overzichtje te staan.

Voordat ook u een lijstje instuurt , lees vooral eerst even de bescheiden spelregels. Die vindt u hier.

De Russisch kat Franz - met Schubert

Bekijk het filmpje op een volledig scherm. Kat Franz verdient het.

Welke boeken moet je lezen om een juist beeld te krijgen van de Sovjetunie? U mag het zeggen.

Stel, je mag vijf boeken noemen die – apart of samen - een goed beeld geven van de Sovjetunie. Vijf titels, uit de volgende genres: fictie (proza/poëzie), brieven, dagboeken, memoires, (auto)biografieën, reisverslagen. Schone letteren dus, in de ruim zin van het woord. Pure geschiedschrijving sluiten we uit.

Welke boeken zou u noemen? De verhalen van Zojstsjenko? Sjolochovs Stille Don? Achmatova’s Requiem? De dagboeken van Nagibin? De brieven van Astafjev? Frank Westermans Ingenieurs van de Ziel? Berichten uit Kolyma van Sjalamov? De verzamelde werken van Leonid Brezjnev?

Welke boeken geven (samen) het beste beeld van de USSR? Stuur uw lijstje in! Dat kan als ‘reactie’ onder dit stukje of per e-mail: egbert.hartman@hotmail.com.

• Een paar spelregels:
  - Noem minimaal twee boeken, maximaal vijf
  - Land van publicatie, origineel of vertaling: maakt niet uit
  - Geef bij elke titel een korte toelichting, maximaal 280 tekens (een dubbele tweet, inderdaad).
  - ’t mag anoniem of onder pseudoniem. Met uw echte naam mag ook.

Ik zal af en toe lijstjes publiceren en vragen om meer inzendingen. Ook buiten dit blog om. Mijn voorbeeld daarbij is de Duitse Rusland-kenner Klaus Mehnert (1906-1984). Die vroeg bij elke ontmoeting in de USSR, op alle niveaus, steevast naar de favoriete Sovjet-schrijvers. Het leverde een van de leukste boeken op over Sovjet-literatuur: Die Russen heute. Was sie lesen, wie sie sind (1983).

Zover reiken mijn ambities niet. Met af en toe wat leuke schrijfstof ben ik al tevreden.

Update: De eerste lijstjes zijn binnen, waarvoor dank.

Voor alle duidelijkheid: het gaat niet per se om uw favoriete boeken. Misschien vindt u Hoe het staal gehard werd (Ostrovski, 1954) een verschrikkelijk boek, maar werpt het volgens u wel een heel duidelijk licht op een bepaald aspect van de USSR. Zet u het dan vooral op uw lijstje! Er is ruimte om uw keus te beargumenteren, u hoeft dus niet bang te zijn dat u door Ostrovski te noemen (of de verzamelde werken van Brezjnev), plots wordt aangezien voor een literaire onbenul.

En probeert u iets te maken van uw toelichting! Al is het maar een mooie zin.

In de winter lopen we over de Neva, in de zomer...

Of ik nog dromen heb, mevrouw? En óf ik nog dromen heb, mevrouw! Tapdansen, bijvoorbeeld, op de daken van Sint-Petersburg...

Na wat vertraging nu toch gewoon Dostojevski in de Moskouse metro

Even mijn gelijk halen.

Een paar weken geleden schreef ik over de uitgestelde opening van het Moskouse metro-station Dostojevski. De sombere panelen, met taferelen uit het weinig opwekkende werk van de grote schrijver, zouden labiele reizigers wel eens tot zelfmoord kunnen drijven. Althans, dat beweerden sommige psychologen, die van de Russische media ruim baan kregen.

En toen vervolgens de opening van het station werd uitgesteld, lag de conclusie – volgens diezelfde kranten – voor de hand: die panelen, daar was het laatste woord nog niet over gesproken! De wijze burgemeester Loezjkov zou het station bezoeken en zijn oordeel uitspreken. Ik vermoedde dat de bouw simpelweg wat vertraging had opgelopen en schreef: “Ik wil wedden … dat station Dostojevski over een week of wat gewoon zijn deuren opent. En dan heeft Moskou er een mooie trekpleister bij.”

En zie, een trekpleister is het. Somber? De metro van Amsterdam, díe is somber!

Meer foto's bij Russos.